Lingwistyczna historia włoskiego kina może być odczytana jako próba ograniczenia wielojęzycznego chaosu, który jest obecny w społeczeństwie włoskim; analizując jego cechy można określić drogę prowadzącą od niewielkich lokalnych odmian podstawowego języka, po dialektykę naśladowczą, stereotypową czy też ekspresyjną w neorealizmie lat ’80 i do, czasem niepewnych czy też błędnych, mieszanek ostatnich lat. Marco Gargiulo proponuje analizę przedstawienia (neo)dialektyki miejskiej w najnowszym kinie włoskim na przykładach takich autorów jak Soldini, Garrone, Sorrentino, Ponti, Crialese, Diritti, Mereu, Marcias, Carpignano, Rosi, Vannucci. W tak zwanych rodzajach neo-neorealizmu i docufiction języki i dialekty pełnią funkcje kodu świata realnego i są przyjmowane, przynajmniej tak się wydaje, bez zastrzeżeń lub też spychając na drugi plan funkcję czysto narracyjną.